Certificato delle Competenze di Base (Zorunlu Eğitim)

İtalya'daki eğitim sisteminde ilkokul ve ortaokulu kapsayan sekiz yıllık birinci kademenin ardından, lise düzeyindeki ilk iki yılın (primo biennio) tamamlanmasıyla düzenlenen Certificato delle Competenze di Base (Certificato di assolvimento dell'obbligo di istruzione), öğrencinin on yıllık zorunlu eğitim yükümlülüğünü yerine getirdiğini ve ulusal müfredattaki temel yeterlilikleri kazandığını gösteren resmi belgedir. Lise ara sınıftan Türkiye'deki okullara geçiş yapan öğrencilerin denklik dosyalarında karneyle birlikte değerlendirilen temel evraktır.

DM 139/2007 Uyarınca Zorunlu Eğitim ve Dört Kültürel Eksen

İtalya'da zorunlu eğitimin on yıla çıkarılması ve bu sürenin sonunda ölçülecek ortak yeterliliklerin belirlenmesi, 22 Ağustos 2007 tarihli ve 139 sayılı Bakanlık Kararnamesi (Decreto Ministeriale 22 agosto 2007, n. 139) ile yürürlüğe konulmuştur. Yönetmeliğin birinci maddesinde uygulamanın başlangıcı, "3. L'obbligo di istruzione di cui al presente articolo decorre a partire dall'anno scolastico 2007/2008 per coloro che hanno conseguito il titolo di studio conclusivo del primo ciclo nell'anno scolastico 2006/2007." hükmüyle kayıt altına alınmıştır. Birinci kademe bitirme derecesini (titolo di studio conclusivo del primo ciclo) aldıktan sonra ikinci kademe ortaöğretim kurumlarında veya bölgesel mesleki eğitim programlarında iki yıl daha öğrenim gören öğrenciler obbligo di istruzione (zorunlu eğitim) sürecini tamamlar. Düzenlenen sertifika, öğrencinin kazanımlarını dört kültürel eksen (assi culturali) üzerinden değerlendirir: diller ekseni (asse dei linguaggi), matematik ekseni (asse matematico), bilimsel ve teknolojik eksen (asse scientifico-tecnologico) ve tarihsel-sosyal eksen (asse storico-sociale).

Lise Karnesinden Farkı ve Türkiye'de Ara Sınıf Nakillerinde Kullanımı

Klasik dönem sonu not çizelgesini sunan Pagella Scolastica (İtalyan Lise Karnesi ve Nakil Belgesi) öğrencinin ders bazında aldığı sayısal puanları gösterirken, certificato delle competenze di base sayısal not yerine öğrencinin Avrupa Yeterlilikler Çerçevesi ile uyumlu beceri düzeylerini betimsel olarak tescil eder. Bölgesel meslek okulu (IeFP) öğrencileri için düzenlenen mesleki yeterlilik belgeleri hakkında Qualifica e Diploma Professionale IeFP (Meslek Belgesi) sayfasında, yetişkin eğitimi merkezlerinde verilen sertifikalar hakkında ise Attestato CPIA (İtalyan Yetişkin Eğitim Merkezi Belgesi) sayfasında ayrıntılı bilgi yer almaktadır. Türkiye'ye dönerek lise üçüncü sınıftan (11. sınıf) eğitimine devam etmek isteyen veya mesleki eğitim merkezlerine başvuran adaylar, İtalya'daki on yıllık zorunlu öğrenim aşamasını tamamladıklarını bu sertifikanın Türkçe çevirisiyle belgelendirir.

Sertifikadaki Yeterlilik Düzeylerinin Türkçeye Çevirisi

Sınıf öğretmenler kurulu (Consiglio di Classe) tarafından ikinci sınıfın sonunda resen (d'ufficio) veya talep üzerine düzenlenen bu formun Türkçeye yeminli tercümesinde, standart yeterlilik dereceleri eksiksiz biçimde aktarılır. Belgede her bir kültürel eksen karşısında yer alan livello base (temel düzey), livello intermedio (orta düzey), livello avanzato (ileri düzey) ve yeterliliğe ulaşılamaması halinde yazılan livello base non raggiunto (temel düzeye ulaşılamadı, gerekçesiyle birlikte) ifadeleri Türk eğitim terminolojisine uygun olarak karşılanır. Ayrıca yabancı dil bölümü için belirtilen lingua straniera kullanım becerileri ve ana dilde padronanza della lingua italiana (İtalyanca dil hakimiyeti) açıklamaları çeviri metninde birebir korunur.

USR İmza Teyidi, Prefettura Apostili ve Noter Onaylı Tercüme

İtalyan devlet lisesinin okul müdürü (Dirigente Scolastico) tarafından ıslak imzalı olarak düzenlenen temel yeterlilik sertifikasının Türkiye'deki İl Millî Eğitim Müdürlüklerine ibraz edilebilmesi için, İtalya'da önce okulun bağlı olduğu bölge/il eğitim müdürlüğünde (Ufficio Scolastico Regionale - Ambito Territoriale) imza doğrulaması yapılır ve ardından ilgili il valiliği (Prefettura) tarafından belge aslına Lahey apostil şerhi tatbik edilir. Özel statülü (scuola paritaria) okullarca düzenlenen belgelerde de aynı idari gözetim hattı üzerinden valilik apostili alınması veya noter suret tasdiki (Procura della Repubblica apostili) uygulanması hususu alıcı kurumun şartına göre teyit edilir. Apostilli belge Türkiye'de, yemin zaptı Türk noterliğinde bulunan tercüman tarafından Türkçeye çevrilip noter onayından geçirilir; evrak Türkiye içinde kullanılacağından Türk noter tasdikinden sonra ayrıca apostil vurulmaz. Kabul garantisi verilmez; İtalya'dan alınan zorunlu eğitim yeterlilik belgesinin Türkiye'de hangi sınıf ve alan denkliğine karşılık geleceği tamamen Millî Eğitim Bakanlığı denklik birimlerinin değerlendirmesine aittir.

Sık Sorulan Sorular

Certificato delle Competenze di Base belgesi lise mezuniyet diploması yerine geçer mi?

Hayır; bu belge beş yıllık İtalyan lise eğitiminin yalnızca ilk iki yılının (primo biennio) ve on yıllık zorunlu eğitim süresinin tamamlandığını gösterir, lise mezuniyeti için beşinci yıl sonundaki devlet sınavı diploması gereklidir.

Belgeyi almak için okulda ayrıca bir yeterlilik sınavına girilmesi gerekir mi?

Hayır; sertifika ayrı bir sınavla verilmez, lise ikinci sınıfın sonunda öğrencinin yıl içi ders başarısı ve kazanımları üzerinden Consiglio di Classe (sınıf öğretmenler kurulu) tarafından doğrudan düzenlenir.