İtalya İthalatında Dichiarazione d'Intento Süreci

Türkiye ile İtalya arasındaki dış ticaret hacminde sanayi ürünleri, tekstil, makine ve otomotiv yan sanayi tedariki önemli bir yer tutar. İtalya'da yerleşik ithalatçı firmalar, yurt dışına yoğun satış yaptıkları durumlarda İtalyan KDV Kanunu'nun (DPR 633/1972) 8. maddesi uyarınca mutat ihracatçı (İtalyanca: esportatore abituale) statüsü kazanabilir. Bu statü, İtalyan alıcılara yıllık ihracat hacimleri kadar bir ihracat tavanı (İtalyanca: plafond IVA) hakkı tanır. Söz konusu tavan kapsamında Türk tedarikçilerden yapılacak mal alımlarında gümrükte KDV ödemeksizin ithalat gerçekleştirmek için niyet beyanı (İtalyanca: dichiarazione d'intento) prosedürü işletilir.

Mutat İhracatçı Statüsü ve İhracat Tavanı (Plafond IVA) Mekanizması

Bir önceki takvim yılında veya son on iki aylık dönemde toplam cirosunun belirli bir yüzdesini ihracat ve topluluk içi teslimlerden elde eden İtalyan şirketleri, mutat ihracatçı olarak tanımlanır. Bu şirketler, mal ve hizmet alımlarında veya ithalat işlemlerinde yüklendikleri KDV'nin iadesini beklemek yerine, ihracat tavanı tutarınca KDV ödememe avantajından yararlanır. Bu sistem, ihracatçı firmaların finansman maliyetlerini ve nakit akışı baskısını azaltmayı amaçlar. Alıcı firmanın vergi mükellefiyeti durumu işlem öncesinde İtalya vergi ve KDV numarası sorgulama sistemleri üzerinden doğrulanmalıdır.

Gelir İdaresine Elektronik Niyet Beyanı Gönderimi

KDV muafiyetli ithalat yapabilmek için İtalyan ithalatçının her yıl veya her işlem dönemi için İtalyan Gelir İdaresine (İtalyanca: Agenzia delle Entrate) elektronik bildirim yapması kanuni bir yükümlülüktür. Bildirimde bulunulacak formda Türk tedarikçinin unvanı, ithal edilecek malların mahiyeti ve kullanılacak tavan tutarı belirtilir. İbraz işlemi doğrudan Gelir İdaresinin telematik kanalları veya yetkili mali müşavirler (commercialista) aracılığıyla yürütülür. Başvurunun işleme alınmasıyla birlikte Gelir İdaresi sisteme özel bir telematik alındı belgesi (İtalyanca: ricevuta telematica) ve benzersiz bir protokol numarası üretir.

Gümrük Beyannamesinde Niyet Beyanının Eşleştirilmesi

İtalyan Gümrük İdaresi (ADM), 2020 yılından itibaren devreye aldığı otomatik sistemle niyet beyanlarını gümrük beyannameleriyle doğrudan entegre etmiştir. Türkiye'den gelen mallar İtalyan liman veya havalimanlarına ulaştığında, tescil edilecek İtalya ithalat gümrük beyannamesi üzerinde Gelir İdaresinin ürettiği protokol numarası ve yılı beyan edilir. ADM telematik sistemi, ithalatçının kalan tavan bakiyesini anlık olarak sorgular; tavan yeterliyse gümrükte KDV tahakkuk ettirilmeden eşyanın serbest dolaşıma girişi onaylanır. Tavan aşımı durumunda ise aşan kısım için genel KDV oranları uygulanır.

Türk İhracatçılar İçin Belge Düzeni ve Vergi İdaresi Şartları

Türk ihracatçısı açısından KDV muafiyeti süreci faturalandırma ve evrak düzeninde özel kurallar gerektirir. Türk firması faturasını KDV hariç olarak düzenlerken, İtalyan alıcının ilettiği niyet beyanı protokol numarasını ticari faturada ve sevk evraklarında açıkça belirtmelidir. Evrak hazırlıklarında İtalyan Gelir İdaresi evrak şartları dikkate alınmalı, ticari sözleşmelerde vergi sorumluluğu maddeleri net yazılmalıdır. Kabul garantisi verilmez; tavan kapsamında KDV muafiyetli ithalat hakkının geçerliliği ve gümrük beyannamesiyle eşleşmesi İtalyan Gelir İdaresi ile Gümrük İdaresinin telematik denetimine tabidir.

Sık Sorulan Sorular

Türk tedarikçi niyet beyanı belgesini İtalyan gümrüğüne bizzat ibraz etmek zorunda mıdır?

Hayır; niyet beyanı İtalyan alıcı tarafından telematik olarak Gelir İdaresine verilir, gümrük müşaviri ise beyannameye sadece protokol numarasını girer.

İthalat sırasında alıcının tavanı tükenmişse ne olur?

Kullanılabilir tavan kalmamışsa gümrük idaresi KDV muafiyeti tanımaz; gümrük vergisi ve KDV nakden veya teminatla tahsil edilmeden mallar serbest bırakılmaz.