İtalyan Mahkeme Kararlarının Tanınması ve Tenfizi

İtalyan adli makamları (Tribunale Ordinario veya Corte d Appello) tarafından verilen ticari alacak, iflas, şirket ortaklığından çıkarma veya tazminat kararlarının Türkiye Cumhuriyeti sınırları dahilinde icra kabiliyeti kazanması veya kesin delil teşkil edebilmesi, 5718 sayılı Milletlerarası Özel Hukuk ve Usul Hukuku Hakkında Kanun (MÖHUK) hükümleri çerçevesinde tanıma veya tenfiz kararı alınmasına bağlıdır.

Tanıma ve Tenfiz Davalarının Kapsamı ve Şartları

Hukuk tekniği bakımından tanıma (riconoscimento), yabancı bir mahkeme kararının Türk hukuk düzeninde kesin hüküm veya kesin delil gücünün kabul edilmesini ifade ederken; tenfiz (esecutivita), kararın icra daireleri veya iflas müdürlükleri vasıtasıyla zorla yerine getirilmesini sağlayan ilam niteliğini kazandırır.

MÖHUK m. 50 ve 54 uyarınca tenfiz talebinde bulunabilmek için taraflar arasında karşılıklılık (mütekabiliyet) bulunması, kararın Türk mahkemelerinin münhasır yetkisine girmeyen bir hususta verilmiş olması ve açıkça Türk kamu düzenine aykırı düşmemesi şarttır. Türkiye ve İtalya arasında 1961 tarihli Lahey Hukuk Usulü Sözleşmesi ve ikili adli yardımlaşma teamülleri çerçevesinde karşılıklılık koşulu fiilen ve hukuken mevcuttur.

Dava Dosyasına Eklenecek Belgeler ve Apostil Şartı

Türk mahkemesi huzurunda açılacak tenfiz davasında sunulması kanunen emredilen temel evraklar şunlardır:

• Mahkeme Kararının Onaylı Aslı: Kararı veren İtalyan mahkemesi yazı işleri müdürlüğünce tasdik edilmiş resmi karar nüshası.
• Kesinleşme Şerhi (Passato in Giudicato): Kararın temyiz edilmeksizin veya temyiz aşaması tamamlanarak kesinleştiğini tevsik eden resmi adli şerh.
• Lahey Apostil Şerhi: İtalyan mahkemesi kararına yetkili Savcılık (Procura della Repubblica) tarafından tatbik edilmiş 1961 Lahey Apostil mührü.
• Noter Onaylı Türkçe Tercüme: İtalyanca adli metnin, kesinleşme şerhinin ve apostil tasdiğinin noter yeminli tercümanı tarafından Türkçeye eksiksiz çevirisi.

Tüzel kişiler adına davayı takip edecek avukatın yetkilendirilmesi için şirket vekaletnamesi tanzim edilir. Şirketin temsil yetkisini gösteren İtalyan şirket sicil özeti Visura Camerale dosyaya delil olarak ibraz edilir.

Yargılama Usulü ve Adli Çevirinin Hassasiyeti

Tenfiz yargılamasında Türk hakimi kararın maddi hukuk yönünden doğruluğunu yeniden denetleyemez (revizyon yasağı). İnceleme yalnızca şekli şartlar, savunma hakkının kısıtlanıp kısıtlanmadığı ve tebligatın usulüne uygun yapılıp yapılmadığı ile sınırlıdır.

Resmî makam veya adli merci değiliz; yabancı mahkeme kararlarının kesinleşme ve delil niteliğini tenfiz davasına bakan yetkili Türk mahkemesi takdir eder. Süreçlerin takibi için çift apostil rehberi usul kurallarına riayet edilmesi önerilir.

Sıkça Sorulan Sorular

Tenfiz davası ne kadar sürede sonuçlanır?

Tebligatın İtalya'ya yapılması gereken hallerde uluslararası tebligat süresi nedeniyle davalar ortalama sekiz ila on iki ay arasında karara bağlanabilmektedir.

İtalyan mahkemesinin ara kararları tenfiz edilebilir mi?

Hayır, yalnızca uyuşmazlığı esastan nihayete erdiren ve kesinleşmiş nihai kararlar tanıma ve tenfiz davasına konu olabilir.