İtalya Evraklarında İdari ve Adli Apostil Makamları

Türkiye'de düzenlenen kamu evraklarının İtalya'da resmî geçerlilik kazanması için 5 Ekim 1961 tarihli Lahey Sözleşmesi uyarınca tatbik edilen Apostil tasdik şerhi, belgenin hukuki vasfına göre farklı kamu mercilerinin yetki alanına girmektedir. Evrak sahiplerinin idari nitelikli belgeler ile adli yargı evrakları arasındaki yetki ayrımını doğru kavraması, İtalya'daki bürokratik başvurularda yaşanabilecek ret kararlarının ve zaman kayıplarının önüne geçer.

Mülki İdare Amirliği: Valilik ve Kaymakamlık Yetki Kapsamı

5442 sayılı İl İdaresi Kanunu ve Lahey Sözleşmesi m. 6 hükümleri uyarınca idari nitelikteki belgelerin ve noterlik senetlerinin tasdiki il valilikleri (Hukuk İşleri Şube Müdürlüğü) ile ilçe kaymakamlıkları (Yazı İşleri Müdürlüğü) bünyesinde yürütülür. Nüfus müdürlükleri, ticaret ve sanayi odaları, üniversiteler, vergi daireleri ve belediyeler tarafından tanzim edilen tüm idari belgeler bu mercilerin görev sahasındadır.

Şirketlerin sınır ötesi ticari faaliyetlerinde uygulanan çift apostil süreci rehberi basamaklarında, noter imza tasdikinin tamamlanmasının akabinde herhangi bir il valiliği veya ilçe kaymakamlığından ikinci apostil şerhi temin edilir. Şirketin faal olduğunu kanıtlayan oda faaliyet belgesi ve sicil kaydı kaymakamlık apostil onayıyla resmiyet kazanır. Kaymakamlık veya valilik makamları arasında hukuki geçerlilik bakımından herhangi bir hiyerarşik fark bulunmamaktadır.

Adli Belgelerde Ağır Ceza Adalet Komisyonu Yetkisi

Mahkemeler, cumhuriyet savcılıkları, icra müdürlükleri ve ceza infaz kurumlarınca üretilen adli evrakların apostil tasdiki mülki idare amirliklerince yapılamaz. Bu tür belgelerin tasdiki münhasıran yargı çevresinde faaliyet gösteren Ağır Ceza Mahkemesi Adli Yargı Adalet Komisyonu Başkanlıkları nın yasal yetkisindedir.

Boşanma ilamları, tereke ve veraset kararları, tanıma ve tenfiz hükümleri ile adliye binalarından ıslak imzalı alınan adli sicil kaydı tercümesi doğrudan adalet komisyonu mührüyle apostillenir. Adli bir evrak kaymakamlığa ibraz edildiğinde memuriyet yetkisizliği nedeniyle işlem yapılmaz ve dosya ilgili adliye komisyonuna yönlendirilir.

İtalyan Kurumlarının Apostil Yetki Denetimi

İtalyan Valilikleri (Prefettura), İtalyan Asliye Mahkemeleri (Tribunale) ve noterleri, Türkiye'den gelen evraklardaki apostil şerhinin yetkili makamca tanzim edilip edilmediğini Lahey Konferansı (HCCH) uluslararası apostil teyit sistemleri üzerinden denetler. Mülki amir veya adalet komisyonu başkanının imza sirküleri veri tabanında kayıtlıdır.

Kabul garantisi verilmez; belgenin usulüne uygun tasdiki ve içeriğinin delil değeri münhasıran muhatap İtalyan kurumunun takdirindedir. Yeminli tercüman kaşeli İtalyanca nüshalar apostil şerhindeki makam, tarih ve kayıt numarasını harfiyen aktararak yabancı kamu memurunun incelemesini kolaylaştırır.

Sık Karşılaşılan Sorular

Kaymakamlıktan alınan apostil ile valilik apostili arasında fark var mıdır?

Hayır, 1961 Lahey Sözleşmesi bakımından kaymakamlık ve valilik apostil şerhleri tamamen eşit hukuki geçerliliğe ve bağlayıcılığa sahiptir.

Apostil işlemi için devlete herhangi bir harç ödenir mi?

Türkiye'de valilik, kaymakamlık ve adalet komisyonlarınca yürütülen apostil onay işlemleri kanunen harçtan muaftır ve ilgilisine ücretsiz sunulur.