İtalya'ya Gıda İhracatında UVAC ve PCF Kontrolü

Türkiye'den İtalya'ya tarımsal ve hayvansal gıda sevkiyatı yapacak ihracatçılar için sınır sağlık ve veteriner kontrolleri, AB mevzuatının en sıkı denetim mekanizmalarından birini oluşturur. 2017/625 sayılı AB Resmi Kontroller Tüzüğü uyarınca Birlik dışından gelen riskli gıda ürünlerinin İtalyan topraklarına girişi, yetkilendirilmiş Sınır Kontrol Noktaları (İtalyanca: Posti di Controllo Frontalieri - PCF) üzerinden gerçekleştirilir. Bu süreçte AB içi dolaşım takibini ise Topluluk Yükümlülükleri Veterinerlik Ofisi (İtalyanca: Uffici Veterinari per gli Adempimenti Comunitari - UVAC) koordine eder.

PCF Sınır Kontrol Noktalarında Resmi Veterinerlik Denetimleri

İtalya'ya deniz veya hava yoluyla ulaşan gıda sevkiyatları, Trieste, Cenova, Ravenna, Napoli gibi ana limanlarda ve Roma Fiumicino veya Milano Malpensa havalimanlarında kurulu PCF istasyonlarında resmi kontrole tabi tutulur. Bu kontroller belge incelemesi, kimlik tespiti ve fiziksel muayene olmak üzere üç aşamadan meydana gelir. Yetkili veteriner hekimler ürünlerin Türkiye'de tanzim edilen veteriner sağlık sertifikası ve hayvan sağlığı beyanı evraklarını inceleyerek mühür kontrolü ve sıcaklık ölçümü yapar. Şüpheli durumlarda veya rutin analiz planı çerçevesinde numune alınarak akredite laboratuvarlara sevk edilir.

TRACES-NT ve Ortak Sağlık Giriş Belgesi CHED Tanzimi

Avrupa Birliği genelinde entegre çalışan TRACES-NT sistemi üzerinden sevkiyatın fiili varışından önce bildirimde bulunulması yasal bir zorunluluktur. İthalatçı firma veya yetkilendirilmiş gümrük müşaviri, Ortak Sağlık Giriş Belgesi (İtalyanca: Documento Sanitario Comune di Entrata - CHED) formunu telematik sistemde doldurur. Hayvansal gıdalar için CHED-P, bitkisel menşeli ürünler için ise CHED-D düzenlenir. Bitkisel gıdalarda ayrıca yetkili ziraat karantina müdürlüklerince onaylanmış bitki sağlık sertifikası ibraz edilmelidir. CHED belgesinde onay kodu alınmadan İtalyan gümrük idaresi nezdinde serbest dolaşıma giriş beyannamesi verilemez.

UVAC Birimlerinin Rolü ve Topluluk İçi İzlenebilirlik

Gıda partileri PCF kontrollerini tamamlayıp İtalya'ya girdikten sonra başka bir AB üyesi ülkeye sevk edilecekse veya doğrudan İtalyan dağıtım ağına katılacaksa devreye UVAC birimleri girer. İtalyan Sağlık Bakanlığına bağlı çalışan UVAC, ülkeye giren hayvansal ürünlerin nihai varış noktasına kadar izlenebilirliğini temin eder. Sevkiyatı teslim alan İtalyan işletme, partinin ulaştığını yerel UVAC ofisine ve yerel sağlık otoritesine (ASL) bildirmekle yükümlüdür. Bu mekanizma, gıda güvenliği zincirinin sınır noktasından nihai tüketiciye kadar korunmasını güvence altına alır.

İthalat Beyanı, Yeminli Tercüme ve Kurumsal Teslim Şartları

Türkiye'de Tarım ve Orman Bakanlığı birimlerince düzenlenen sağlık sertifikaları ve laboratuvar analiz raporları, İtalyan sınır yetkililerine ibraz edilmek üzere İtalyanca yeminli tercüme edilmelidir. İthalat işlemlerinin tamamlanmasında İtalyan Gümrük İdaresi ADM evrak teslim kuralları çerçevesinde tanzim edilen gümrük beyannameleri ile CHED kayıtları birbirine bağlanır. Kabul garantisi verilmez; gıda sevkiyatının uygunluk değerlendirmesi ve laboratuvar analiz sonuçlarının onayı İtalyan Sağlık Bakanlığı sınır veteriner hekimliği yetkililerine ve PCF kontrol noktası denetçilerine aittir.

Sık Sorulan Sorular

PCF kontrol noktasında laboratuvar analizi ne kadar sürer?

Rutin numune analizleri gıda türüne ve mikrobiyolojik test parametrelerine göre ortalama 24 ila 72 saat arasında sonuçlanır; analiz süresince eşya PCF gümrüklü soğuk hava depolarında bekletilir.

Türkiye'den giden her gıda partisi için UVAC bildirimi gerekir mi?

Sınır PCF kontrolünü geçen ve doğrudan İtalya içinde nihai tüketiciye sunulacak standart ürünlerde yerel bildirim yeterlidir; ancak AB içi başka bir ülkeye sevk edilecek transit gıdalarda UVAC kaydı aranır.