Diploma ITS Academy (Yüksek Teknoloji Enstitüsü Diploması)

İtalya'da ortaöğretim sonrası (üçüncü kademe) akademik olmayan yükseköğretim kanalını oluşturan ve sanayi kuruluşları, üniversiteler ile bölge idarelerinin ortaklığındaki vakıflar tarafından yürütülen yüksek teknoloji programlarının mezuniyet belgesine Diploma ITS Academy (Diploma di Tecnico Superiore / Diploma di Specializzazione per le Tecnologie Applicate) adı verilir. 15 Temmuz 2022 tarihli ve 99 sayılı Kanun (Legge n. 99/2022) ile "Üçüncü Kademe Yüksek Teknoloji Eğitim Sistemi" (Sistema terziario di istruzione tecnologica superiore) altında yeniden düzenlenen Istituti Tecnologici Superiori (ITS Academy), Avrupa Yeterlilikler Çerçevesi (EQF) 5. ve 6. seviyelerinde uygulamalı ileri teknoloji uzmanları yetiştirmektedir.

Legge 99/2022 Kapsamında ITS Academy Yapısı ve EQF Seviyeleri

İtalyan eğitim sisteminde ITS Academy programlarına kayıt olabilmek için beş yıllık lise bitirme diplomasına (diploma di scuola secondaria di secondo grado) ya da dört yıllık mesleki eğitim diploması ile birlikte en az 800 saatlik IFTS (Istruzione e Formazione Tecnica Superiore) uzmanlık sertifikasına sahip olmak şarttır. 99/2022 sayılı Kanun uyarınca programlar enerji verimliliği, sürdürülebilir mobilite, yaşam teknolojileri, Endüstri 4.0 mekatronik sistemleri, bilgi ve iletişim teknolojileri ile kültür/tasarım endüstrileri gibi stratejik teknoloji alanlarında (aree tecnologiche) iki kademeli olarak yürütülür: dört yarıyıllık (yaklaşık 1800-2000 saatlik) birinci seviye programlar EQF 5. Seviye yeterlilik sağlarken, altı yarıyıllık (yaklaşık 3000 saatlik) ikinci seviye programlar EQF 6. Seviye yüksek teknoloji uzmanlığı diploması kazandırır. Müfredatın önemli bir bölümü doğrudan ortak sanayi işletmelerinde zorunlu staj (tirocinio obbligatorio) olarak gerçekleştirilir ve eğitmen kadrosunun büyük kısmı sektör uzmanlarından oluşur. İtalya'daki lise mezuniyet belgeleri için İtalyan Liseleri (IMI ve Galileo Galilei) Maturità Belgesi sayfasına bakılabilir.

Diplomanın İçeriği ve Europass Sertifika Eki Tablolarının Çevirisi

Katılım vakfı (Fondazione di partecipazione ITS Academy) bünyesinde kurulan sınav komisyonu önünde yapılan teorik-pratik devlet yeterlilik sınavını (verifica finale delle competenze) başaran adaylara, İtalya Eğitim ve Liyakat Bakanlığı (Ministero dell'Istruzione e del Merito - MIM) tarafından belirlenen ulusal şablona uygun diploma verilir. Diploma üzerinde; mezunun kimlik bilgileri, teknoloji alanı (area tecnologica), ulusal meslek figürü kodu (figura nazionale di riferimento), toplam eğitim ve staj saatleri, EQF seviyesi ve üniversite lisans programlarına geçişte tanınabilecek kredi (CFU) karşılıkları yer alır. Diplomayla birlikte verilen İtalyanca ve İngilizce Supplemento Europass al Certificato ekinde ise modüller ve teknik yetkinlikler listelenir. Benzer yapıdaki mesleki yeterlilik belgeleri MYK Mesleki Yeterlilik Belgesi ve Europass Sertifika Eki sayfasında ele alınmıştır.

Türkiye'de Önlisans/Mesleki Tanıma ve İş Başvurularında Kullanımı

İtalya'da bir ITS Academy programından mezun olanların Türkiye'de savunma sanayii, otomotiv, bilişim, moda tasarımı veya makine imalatı şirketlerine yaptıkları mühendislik destek ve yüksek teknikerlik iş başvurularında bu diplomanın yeminli Türkçe tercümesi birincil mesleki kanıt niteliğindedir. Ayrıca 99/2022 sayılı Kanun kapsamında ITS Academy kredilerinin üniversite lisans (Laurea) programlarına intibakı öngörüldüğünden, Türkiye'deki bir üniversitede lisans eğitimine devam etmek isteyen veya YÖK / MYK nezdinde mesleki-teknik yeterlilik incelemesine başvuran mezunların diploma ile birlikte saat ve kredi dökümlü transkriptlerini de Türkçeye tercüme ettirmeleri gerekir.

ITS Academy Diplomasında İdari Onay ve Apostil Zinciri

ITS Academy kurumları özel hukuk hükümlerine tabi katılım vakfı (fondazione di partecipazione) çatısı altında örgütlenmiş olmakla birlikte, verdikleri Diploma di Tecnico Superiore Eğitim Bakanlığı ve bölge idaresi yetkisiyle kamu sınav komisyonu başkanı tarafından imzalanan ulusal geçerliliğe sahip bir belgedir. Belgenin Türkiye'deki resmî makamlara ibrazı için yapılacak Lahey Apostil işleminde; diploma doğrudan Bölge Okul Müdürlüğü (Ufficio Scolastico Regionale - USR) veya kamu yetkilisi imzası taşıyorsa ilgili ildeki İtalyan valiliğinden (Prefettura) apostil alınır; yalnızca vakıf başkanının imzasını taşıyan ara sertifikalarda ise önce USR/bölge idaresi imza onayı ya da İtalyan noterinde suret tasdiki yaptırılarak Cumhuriyet Savcılığından (Procura della Repubblica) apostil şerhi temin edilir ve alıcı kurumun teyit prosedürü izlenir. Türkiye'de yeminli tercüman tarafından yapılan Türkçe çeviri noter onayından geçirilir. Kabul garantisi verilmez; akademik üniversite sistemi dışında üçüncü kademe mesleki yükseköğretim kapsamında düzenlenen ITS Academy diplomasının Türkiye'de önlisans veya lisans düzeyinde denkliğinin yapılıp yapılamayacağı ya da hangi mesleki yeterlilik seviyesine karşılık geleceği hakkındaki değerlendirme bütünüyle Yükseköğretim Kuruluna (YÖK), Mesleki Yeterlilik Kurumuna (MYK) ve ilgili üniversite yönetim kurullarına aittir.

Sık Sorulan Sorular

ITS Academy diploması İtalyan devlet üniversitesi lisans (Laurea) diploması ile aynı mıdır?

Hayır, Laurea akademik üniversiteler tarafından verilen bir derece iken Diploma ITS Academy üçüncü kademe uygulamalı yüksek teknoloji sistemi kapsamında verilen mesleki bir yükseköğretim diplomasıdır; ancak 99/2022 sayılı Kanun uyarınca kazanılan krediler belirli tablolar dahilinde üniversite lisans programlarına saydırılabilir.

Bir yıllık IFTS sertifikası ile iki veya üç yıllık ITS Academy diploması arasındaki fark nedir?

144/1999 sayılı Kanun'un 69. maddesine dayanan IFTS programları en az 800 saatlik (1 yıllık, EQF 4 seviyesinde) teknik uzmanlık kurslarıdır; ITS Academy ise 99/2022 sayılı Kanun'la düzenlenen 4 veya 6 yarıyıllık (EQF 5 ve EQF 6 seviyesinde) üst kademe yüksek teknoloji enstitüsü eğitimidir.