Noterlik Vasiyetname Açılması ve Tescil Tutanağı

Türkiye ile İtalya arasında taşınmazları, banka mevduatları veya ticari şirket hisseleri bulunan şahısların vefatı halinde mirasın intikali özel usullere tabidir. Murisin sağlığında düzenlediği el yazılı veya gizli vasiyetnamelerin geçerlilik kazanarak icra edilebilmesi için resmi makamlarca açılması gerekir. İtalyan Medeni Kanununun (Codice Civile) 620 ve 621'inci maddelerinde düzenlenen noterlik vasiyetname açılması ve tescil tutanağı (İtalyanca: verbale notarile di pubblicazione di testamento), vasiyetçinin son arzularını içeren belgenin noter huzurunda resmen açılarak tescil edildiğini tevsik eden kurucu resmi senettir.

İtalyan Hukukunda Vasiyetnamenin Açılması ve Hukuki Niteliği

İtalyan Medeni Kanununun 620'nci maddesi uyarınca el yazılı vasiyetnameyi (testamento olografo) elinde bulunduran kişi, vasiyetçinin ölüm haberini alır almaz belgeyi açılması ve tescil edilmesi amacıyla bir notere sunmak zorundadır. Mirasta menfaati bulunan herkes, mirasın açıldığı yer mahkemesine başvurarak vasiyetnamenin notere sunulması için kesin bir süre tayin edilmesini talep edebilir.

Vasiyetname noter huzurunda yasal usullere göre açılmadığı sürece hüküm doğurmaz ve icra edilemez (ha esecuzione). Vasiyetnamenin açılması tereke üzerindeki hak sahipliğini belirler; ancak yasal mirasçıların haklarını gösteren mirasçılık belgesi veraset ilamı hükümleriyle birlikte tenfiz ve tasarruf işlemleri tamamlanır.

Noter Huzurunda Tutanak Düzenlenmesi ve Tanık Şartı

Noter, vasiyetname açma işlemini iki tanığın huzurunda resmi senet (atto pubblico) biçiminde düzenlediği bir tutanakla gerçekleştirir. Bu tutanakta vasiyetnamenin fiziki durumu, mühürlü olup olmadığı, silinti veya kazıntı barındırıp barındırmadığı ayrıntılı biçimde tarif edilir ve vasiyet metni aynen tutanağa dercedilir.

Düzenlenen tutanak vasiyetnameyi ibraz eden kişi, tanıklar ve noter tarafından imzalanır. Vasiyetnamenin aslı, noterin ve tanıkların parafını taşıyan her yaprağıyla birlikte tutanağa bağlanır; ayrıca vasiyetçinin resmi ölüm kayıt örneği tutanağa eklenir. Tereke aktif ve pasiflerinin resmi kaydı için mirasın envanterli kabulü ve tereke beyanı adımları izlenir.

Mirasçılara Bildirim ve Tereke İşlemlerinin Yürütülmesi

İtalyan Medeni Kanununun 623'üncü maddesi uyarınca noter, vasiyetnamenin açılıp tescil edilmesinden sonra ikametgâhı veya adresi bilinen mirasçılara ve vasiyet alacaklılarına (eredi e legatari) vasiyetnamenin varlığını resmen bildirmekle yükümlüdür. Bu bildirimle birlikte mirasçılar terekeden pay alma veya mirası reddetme haklarını kullanabilirler.

Vasiyetnamenin açılması sonrasında mirasçılar arasında çıkabilecek paylaşım uyuşmazlıkları sulh yoluyla çözülebilir. Taraflar terekedeki gayrimenkul veya şirket paylarını paylaştırmak istediklerinde miras taksim ve paylaşım sözleşmesi tanzim ederek tapu ve ticaret sicilinde intikal işlemlerini tamamlarlar.

Sınır Ötesi Miras Evraklarında Apostil ve Yeminli Tercüme

Türkiye ile İtalya arasında intikal eden miras dosyalarında vasiyetname açılma tutanakları, ölüm belgeleri ve tereke listeleri iki ülkenin adli makamları önünde tam ispat gücüne sahiptir. İtalyan noterlerince tanzim edilen vasiyetname açılış tutanakları ve tescil evrakları Procura della Repubblica makamı tarafından apostil edilir. İtalyan nüfus müdürlüklerinden alınan çok dilli olmayan ölüm kayıtları ise Prefettura makamınca tasdiklenir.

Türkiye'de tanzim edilen noterlik vasiyetnameleri, vekâletnameler ve miras feragatnamelerinin noter onaylı tercümeleri herhangi bir il ya da ilçedeki valilik veya kaymakamlık makamlarınca apostil edilir (Noterlik Kanunu m.199). Türk sulh hukuk mahkemelerince karara bağlanan veraset ve miras tespit ilamlarının aslı ise adalet komisyonu apostil şerhini taşımalıdır. Türkiye'deki yasal mevzuat uyarınca tercümanın yemin zaptı noterlik makamında tanzim edilir. Kabul garantisi verilmez; değerlendirme ve tescil işlemleri ilgili noterlik makamına, sulh hukuk mahkemesine ve tapu dairesine aittir. Büromuz, vasiyetname açılış tutanaklarını miras hukuku terminolojisi yetkinliğiyle tercüme etmektedir.

Sık Sorulan Sorular

El yazılı vasiyetnameyi bulan kişinin notere başvurması zorunlu mudur?

Evet, İtalyan Medeni Kanunu art. 620 gereğince el yazılı vasiyetnameyi zilyetliğinde bulunduran herkes, vefatı öğrenir öğrenmez belgeyi açılması için notere sunmakla yükümlüdür.

Vasiyetname açılmadan tereke malları üzerinde tasarruf yapılabilir mi?

Hayır, İtalyan Medeni Kanunu art. 620 uyarınca vasiyetname noter huzurunda resmen açılıp tutanağa bağlanmadıkça hukuken icra kabiliyeti kazanamaz ve tereke işlemleri yürütülemez.